-
-
Esenler / İstanbul
Esenler / İstanbul
Kısaca: 1 Kasım 2026'da sosyal medyada ne değişiyor? 15 yaş altına hesap yok, 15–17 yaşa kısıtlı hizmet, e-Devlet yaş doğrulama belirteci, mevcut hesaplar için 31 Mart 2027 son tarihi, platformlara yaptırımlar ve ailelere öneriler.
Düzenleme, Siber Güvenlik Başkanlığı'nın yayımladığı bir yönetmelik. On Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve 1 Kasım'da yürürlüğe giriyor. Dayanağı, beş bin altı yüz elli bir sayılı İnternet Kanunu. Bu kanun da Mayıs ayında yapılan bir değişiklikle on beş yaş sınırını getirdi.
Yönetmelik, Türkiye'den erişilebilen yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını ve onların kullanıcılarını kapsıyor. Hukukçuların değerlendirmesine göre on beş yaş sınırı için bir kullanıcı sayısı eşiği yok, yani küçük platformlar da kapsamda. Mesajlaşma uygulamalarının ve forumların ne kadar kapsandığı ise uygulamada netleşecek.
| Ne oluyor? | |
|---|---|
| 15 yaş altı | Hesap açılamaz |
| 15–17 yaş | Kısıtlı “çocuklara özgü” hizmet |
| 18 ve üstü | Normal hizmet |
On beş yaşından küçükler sosyal ağlarda hesap açamayacak. On beş ile on yedi yaş arasındakiler hesaplarını kullanmaya devam edecek, ama çocuklara özgü, kısıtlı bir hizmet alacak. On sekiz yaş ve üstü ise yaşını doğruladıktan sonra normal hizmeti kullanmaya devam edecek.
Önemli bir ayrıntı. Veli izni, on beş yaşından küçük bir çocuğa hesap açılmasını mümkün kılmıyor. Yani ebeveyn onayıyla hesap açma gibi bir istisna yok. Kural doğrudan kanunda yer aldığı için, platformlar bu konuda esneklik gösteremiyor.
Bu yaş grubunda canlı yayın yapılamayacak. Kişiselleştirilmiş reklam gösterilmeyecek. Sonsuz kaydırma ve videoların kendiliğinden oynaması kapatılacak. Hesaplar varsayılan olarak gizli olacak. Bağımlılık yaratabilecek özelliklere izin verilmeyecek.
Bu yaş grubundaki gençlere yalnızca kendi takip ettikleri hesaplar mesaj atabilecek. Takipçi ve takip listeleri başkalarına gösterilmeyecek. Telefon rehberi ile eşleştirme yapılmayacak ve hesap, başka kullanıcılara öneri olarak çıkmayacak.
Kaynaklar arasında bir nokta tartışmalı. Bazı haberlere göre bu yaş grubunun hesabı hiçbir şekilde herkese açık yapılamayacak. Bir hukukçunun yorumuna göre ise varsayılan gizli, ama açık yapma bir seçenek olarak sunulabilecek. Kesin cevabı yönetmelik metni ve platformların uygulaması verecek.
Platformlar ebeveynlere Türkçe ve kolay bulunur denetim araçları sunmak zorunda. Bu araçlarla ebeveyn ayarları yönetebilecek, ücretli satın almaları onaylayabilecek, harcama ve kullanım süresi sınırı koyabilecek, konum paylaşımını kontrol edebilecek. Denetim açıldığında genç bunu bilecek ve ebeveyn olmadan kapatamayacak.
Bir ayrıntı daha. Ebeveyn denetimini açmak, yaş grubunun kurallarını değiştirmez. Örneğin on altı yaşındaki bir genç, ebeveyn denetimi açık diye canlı yayın yapamaz. Kurallar yaşa göre, denetim araçları ise bunun üstüne eklenen bir koruma.
Süreç dört adım. e-Devlet'e giriş yapıyorsun. Siber Güvenlik Başkanlığı'nın hizmetinden bir yaş doğrulama belirteci oluşturuyorsun. Bu belirteci sosyal medya platformuna yüklüyorsun. Platform da belirtecin gerçek olup olmadığını Başkanlık üzerinden kontrol ediyor.
Bu belirteçte yalnızca iki bilgi var. On beş yaşını geçip geçmediğin, ve on sekiz yaşını geçip geçmediğin. Adın, soyadın, kimlik numaran ve doğum tarihin belirteçte yer almıyor. Platform da belirteci yalnızca yaş doğrulama için kullanabiliyor.
Türkiye'de geçici olarak bulunan yabancılar için ayrı bir yol tanımlanmış. Hukukçuların aktardığına göre bu kişiler, yalnızca pasaport bilgileriyle e-Devlet üzerinden özel bir belirteç alabilecek. Yani turistler ve kısa süreli ziyaretçiler de bu sistemin içinde düşünülmüş.
Belirtecin teknik ayrıntıları, Siber Güvenlik Başkanlığı'nın yayımlayacağı bir kılavuzla belirlenecek. Hukukçular, belirteç oluşturulurken devlet tarafında hangi kayıtların tutulacağının da bu kılavuzla netleşmesi gerektiğini belirtiyor.
Haberlere göre evet. Yeni hesap açarken herkes yaşını doğrulayacak, mevcut hesapların da en az bir kez doğrulanması gerekecek. Bu, yalnızca gençlerin değil, yetişkinlerin de hesaplarını ilgilendiren bir değişiklik. Her girişte yeniden e-Devlet'e girmen gerekmeyecek.
Bir Kasım'da bütün hesaplar kapanmıyor. Mevcut hesapların otuz bir Mart iki bin yirmi yediye kadar en az bir kez doğrulanması gerekiyor. Bu doğrulamada on beş yaşından küçük olduğu anlaşılan hesaplar, kullanıcıya bilgi verilerek kapatılacak. On beş ile on yedi yaş arası hesaplar ise kısıtlı kurallara geçecek.
Hesabın yanlışlıkla kapatılırsa itiraz edebilirsin. Platformlar ücretsiz ve Türkçe bir itiraz süreci sunmak zorunda. İtirazlar yalnızca otomatik sistemle değil, bir insan tarafından incelenecek. İtiraz sürerken içeriklerin silinmeyecek. Sonuç alamazsan Başkanlığa şikâyet edebilir ya da yargı yoluna gidebilirsin.
Hesabın kapanma ihtimali varsa, önce verilerini kurtar. Büyük platformların çoğunda ayarlar bölümünde, fotoğraf, video ve mesajlarını bir dosya olarak indirebildiğin bir veri indirme aracı bulunur. İndirilen dosyayı bilgisayarına ya da harici bir diske yedekle.
Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, hesabınız kapatılacak ya da yaş doğrulamanızı hemen yapın diyen sahte mesajlara karşı uyarı yaptı. Yaş doğrulama için yalnızca resmî e-Devlet adresini ya da e-Devlet'in resmî uygulamasını kullan. Mesajdaki bağlantıya tıklama.
e-Devlet şifreni, telefonuna gelen doğrulama kodunu ve kart bilgilerini kimseyle paylaşma. Yaş doğrulama için senden ücret isteyen biri varsa, bu dolandırıcılıktır. Mevcut hesaplar için zaman var, acele ettirmeye çalışan mesajlara güvenme.
Yaptırımlar platformlara yönelik ve kademeli. Önce bir önceki yılın küresel cirosunun yüzde üçüne kadar para cezası. Uyulmazsa Türkiye'den reklam verme yasağı. Yine uyulmazsa mahkeme kararıyla internet bant genişliğinin önce yarıya, sonra yüzde doksana kadar daraltılması.
Yaptırım uygulanmadan önce platforma bildirim yapılıyor ve sorunu düzeltmesi için makul bir süre tanınıyor. Yaptırımın ağırlığı belirlenirken ihlalin süresi, etkilenen çocuk sayısı ve platformun iyi niyetli çabaları da dikkate alınıyor. Platform kurallara uyarsa reklam yasağı ve bant daraltma kararları kalkıyor.
Hukukçuların değerlendirmesine göre kanunda ve yönetmelikte çocuğa ya da ebeveyne yönelik bir ceza hükmü yok. Yükümlülük platformlarda. Ama doğrulamayı yapmayan bir kullanıcının hesabı, kurallara uygun hâle gelene kadar kısıtlanabilir.
Dört öneri. Çocuğunun hesaplarını onunla birlikte gözden geçir. On beş yaşından küçükse, platformların veri indirme araçlarıyla fotoğraf ve paylaşımlarını önceden yedekle. Kendi e-Devlet şifrenle çocuğa yetişkin doğrulaması yapma, bu hesabın askıya alınmasına yol açabilir. Ve on beş ile on yedi yaş arasındaki gençlerle ebeveyn denetimini birlikte kur.
Yasakların en iyi işlediği yer, konuşarak anlaşılan evlerdir. Çocuğa bu değişikliğin neden yapıldığını anlat, hangi uygulamaları neden kullandığını dinle. Gizlice açılan hesaplar, hem güvenlik hem de güven açısından daha büyük sorun yaratır.
Bir hukukçu, yönetmeliğe karşı Danıştay'da dava açma süresinin, yayım tarihinden itibaren altmış gün olduğunu hatırlatıyor. On beş yaş sınırının kendisi ise kanunda yer aldığı için, ancak Anayasa Mahkemesi yoluyla tartışılabilir. Bu tartışmalar sürse de, 1 Kasım itibarıyla yönetmelik yürürlükte olacak.
| 15 yaş altı | Hesap yok, veli izni de yok |
| 15–17 yaş | Canlı yayın ve kişisel reklam yok |
| Doğrulama | e-Devlet belirteci, kimlik bilgisi yok |
| Mevcut hesap | 31 Mart 2027’ye kadar |
Toparlayalım. On beş yaşından küçükler hesap açamıyor, veli izni de bunu değiştirmiyor. On beş ile on yedi yaş kısıtlı hizmet alıyor. Doğrulama e-Devlet belirteciyle ve belirteçte kimlik bilgisi yok. Mevcut hesaplar için son tarih otuz bir Mart 2027. Ve sahte mesajlara dikkat.
Yönetmelik, Türkiye'den erişilebilen yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını ve onların kullanıcılarını kapsıyor. Hukukçuların değerlendirmesine göre on beş yaş sınırı için bir kullanıcı sayısı eşiği yok, yani küçük platformlar da kapsamda. Mesajlaşma uygulamalarının ve forumların ne kadar kapsandığı ise uygulamada netleşecek.
Platformlar ebeveynlere Türkçe ve kolay bulunur denetim araçları sunmak zorunda. Bu araçlarla ebeveyn ayarları yönetebilecek, ücretli satın almaları onaylayabilecek, harcama ve kullanım süresi sınırı koyabilecek, konum paylaşımını kontrol edebilecek. Denetim açıldığında genç bunu bilecek ve ebeveyn olmadan kapatamayacak.
Bu belirteçte yalnızca iki bilgi var. On beş yaşını geçip geçmediğin, ve on sekiz yaşını geçip geçmediğin. Adın, soyadın, kimlik numaran ve doğum tarihin belirteçte yer almıyor. Platform da belirteci yalnızca yaş doğrulama için kullanabiliyor.
Haberlere göre evet. Yeni hesap açarken herkes yaşını doğrulayacak, mevcut hesapların da en az bir kez doğrulanması gerekecek. Bu, yalnızca gençlerin değil, yetişkinlerin de hesaplarını ilgilendiren bir değişiklik. Her girişte yeniden e-Devlet'e girmen gerekmeyecek.
Hukukçuların değerlendirmesine göre kanunda ve yönetmelikte çocuğa ya da ebeveyne yönelik bir ceza hükmü yok. Yükümlülük platformlarda. Ama doğrulamayı yapmayan bir kullanıcının hesabı, kurallara uygun hâle gelene kadar kısıtlanabilir.
Bir hukukçu, yönetmeliğe karşı Danıştay'da dava açma süresinin, yayım tarihinden itibaren altmış gün olduğunu hatırlatıyor. On beş yaş sınırının kendisi ise kanunda yer aldığı için, ancak Anayasa Mahkemesi yoluyla tartışılabilir. Bu tartışmalar sürse de, 1 Kasım itibarıyla yönetmelik yürürlükte olacak.
Bu yazının videosu Teknoloji Meselesi YouTube kanalında: 1 Kasım’da Sosyal Medyada Ne Değişiyor? 15 Yaş Sınırı ve e-Devlet Yaş Doğrulaması. Diğer rehberler için kanala göz atın.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; marka ve mağaza önerisi, sponsorluk yoktur. Mevzuatla ilgili bilgiler hukuki danışmanlık değildir; güncel metin için resmî kaynaklara bakın.
Şirketinizde BT desteği, cihaz envanteri ve lisans takibi için Owercome ile iletişime geçin.
Ajans ve Kurumsal deneyimi
Doğru bilgiye hızlı ulaşın, ihtiyacınızı paylaşın ve sonraki adımı belirsizlik yaşamadan planlayın.
Hedefleri, hedef kitleyi ve başarı ölçütlerini birlikte tanımlayın.
Teslimleri, sorumlulukları ve takvimi görünür hâle getirin.
Yayından sonra veriyi izleyin ve yeni fırsatları önceliklendirin.
Ajans ve Kurumsal
İhtiyacınızı kısaca paylaşın; en uygun sonraki adımı birlikte netleştirelim.